पीएफ धारकांसाठी अपडेटेड गाईड 2025: केवायसी ते पेन्शनपर्यंत सर्व काही एकाच ठिकाणी

१. पीएफ योगदानाची रचना नेमकी कशी असते?

कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी (EPF) ही केंद्र सरकारची एक सामाजिक सुरक्षा योजना आहे,जी खासगी क्षेत्रातील कर्मचार्‍यांना निवृत्तीनंतर आर्थिक सुरक्षितता प्रदान करते. या योजनेत दरमहाकर्मचारी व नियोक्ता दोघांनी मिळून ठराविक रक्कम जमा करावी लागते. परंतु बऱ्याच खातेदारांनाहे माहित नसते की, त्यांचे आणि कंपनीचे योगदान प्रत्यक्षात कसे वाटप होते आणि पेन्शनमध्ये काय योगदान जाते.

EPF योगदानाची टक्केवारी:

कर्मचारी योगदान: कर्मचारी आपल्या मूलभूत पगाराचा 12% दराने EPF मध्ये दरमहा योगदान देतो. (उदाहरण: जर मूलभूत पगार ₹15,000 असेल, तर ₹1,800 जमा होतात.)

नियोक्ता (कंपनी) योगदान: कंपनी देखील एकूण पगाराच्या 12% इतके योगदान करते, पण त्यातील रचना थोडी वेगळी असते:

EPF मध्ये: 3.67% | EPS (पेन्शन योजना) मध्ये: 8.33% | EDLI (विमा योजना) व प्रशासकीय खर्च: उर्वरित वाटा

वाटपाचे उदाहरण (₹15,000 पगारावर आधारित):

योगदान करणारा	योजना	टक्केवारी	रक्कम (₹)
कर्मचारी	EPF	12%	₹1,800
नियोक्ता	EPF	3.67%	₹550.50
नियोक्ता	EPS()	8.33%	₹1,249.50
एकूण योगदान	–	–	₹3,600

महत्त्वाची नोंद:

EPS (Employee Pension Scheme) साठी फक्त ₹15,000 पर्यंतच गणना केली जाते, त्यामुळे EPS मध्ये अधिक रक्कम जमा होत नाही. EPF खातेदाराने आपले UAN पोर्टल किंवा UMANG अ‍ॅप द्वारे आपले योगदान तपासणे अत्यंत गरजेचे आहे. दर महिन्याला EPF कडून मिळणाऱ्या योगदानासोबत खातेदार आपल्या पेन्शन हक्काचाही विचार करावा.

२. केवायसी (KYC) अपडेट का गरजेचे असते आणि त्यात कोणती माहिती द्यावी लागते?

EPF खात्याशी संबंधित सर्व सेवा सुरळीतपणे चालाव्यात, खातेदारास कोणतीही तांत्रिक अडचण येऊ नये आणि क्लेम प्रक्रियेत विलंब होऊ नये, यासाठी KYC (Know Your Customer) अपडेट करणे अत्यावश्यक आहे. अनेक वेळा KYC अपडेट नसल्यामुळे पीएफ क्लेम नाकारला जातो किंवा प्रक्रियेत अनावश्यक अडथळे येतात.

KYC म्हणजे काय?

KYC म्हणजे खातेदाराची वैयक्तिक ओळख आणि आर्थिक माहिती EPF प्रणालीमध्ये संलग्न करणे. यामध्ये मुख्यतः आधार, पॅन कार्ड, बँक खाते तपशील आणि मोबाइल नंबर यांचा समावेश असतो.

KYC मध्ये कोणती माहिती देणे आवश्यक असते?

1. आधार कार्ड: ओळख सिद्ध करणारा मुख्य दस्तऐवज. UIDAI द्वारे व्हेरिफाय झालेला असणे गरजेचे आहे.

2. पॅन कार्ड: टॅक्स डिडक्शन (TDS) टाळण्यासाठी आणि अंतिम सेटलमेंटसाठी आवश्यक.

3. बँक खाते तपशील: खातेधारकाच्या नावावर असलेले चालू किंवा बचत खाते (IFSC कोडसह).

4. मोबाईल नंबर व ई-मेल आयडी: UAN पोर्टलवरील लॉगिनसाठी आणि नोटिफिकेशनसाठी उपयुक्त.

KYC वेळेवर अपडेट का करावी?

• पीएफ क्लेम प्रक्रियेत अडथळा येत नाही.
• ऑनलाइन सेवा (जसे की क्लेम, ट्रान्सफर, सुधारणा) वापरणे सुलभ होते.
• टॅक्स डिडक्शनपासून वाचता येते (पॅन लिंक असल्यास कमी TDS लागू होतो).
• EPFO कडून वेळेवर अपडेट व नोटिफिकेशन्स मिळतात.
• KYC अपडेट करताना घ्यावयाची खबरदारी:
• आधार व पॅनवरील नाव UAN प्रोफाईलशी जुळले पाहिजे.
• बँक खात्याची माहिती अचूक व सक्रिय असावी.
• केवायसी सबमिट केल्यानंतर नियोक्त्याने ते “डिजिटली अप्रूव्ह” केले पाहिजे.

३. केवायसी नाकारले जाण्याची संभाव्य कारणे कोणती असू शकतात?

EPFO मध्ये KYC (Know Your Customer) अपडेट करणं ही एक महत्त्वाची प्रक्रिया आहे, परंतु अनेक वेळा ही माहिती नाकारली जाते. यामुळे पीएफ क्लेम, ट्रान्सफर किंवा इतर सेवा अडथळ्यांमध्ये अडकतात. म्हणूनच, KYC सबमिट करताना कोणत्या चुका टाळाव्यात आणि ते नाकारले जाण्याची कारणं काय असू शकतात, हे जाणून घेणं आवश्यक आहे.

१. आधार व UAN वरील नावात फरक

उदाहरण: आधारवर “Suresh Kumar” आणि UAN प्रोफाईलवर “Suresh K.”

नावात थोडा फरक जरी असला तरी EPFO प्रणाली त्याला अमान्य करते.

उपाय:

> UAN प्रोफाईलमधील नाव आधारप्रमाणे अचूक करा. यासाठी जॉईंट डिक्लरेशन फॉर्म वापरा.

२. पॅन कार्ड नंबर चुकीचा किंवा नोंद नसणे

पॅन नंबर चुकीचा टाकल्यास किंवा UAN शी लिंक नसल्यास KYC रिजेक्ट होतो.

उपाय:

> पॅन नंबर NSDL वरून व्हेरिफाय करा. UAN वर योग्य प्रकारे अपडेट करा.

३. बँक खाते माहिती चुकीची असणे

IFSC कोड चुकीचा असणे, बँक खाते बंद असणे किंवा दुसऱ्याच्या नावावर असलेले खाते केवायसीमधून नाकारले जाते.

उपाय:

> आपले स्वतःचे चालू किंवा बचत खाते वापरा आणि IFSC कोड अचूक भरा.

४. दस्तऐवज अपलोड करताना अस्पष्ट प्रतिमा

फोटो किंवा स्कॅन केलेले डॉक्युमेंट्स धूसर, अपूर्ण असल्यास EPF त्यांना वैध मानत नाही.

उपाय:

> स्पष्ट, पूर्ण व स्कॅन केलेली डॉक्युमेंट्स PDF किंवा JPG फॉर्ममध्ये अपलोड करा.

५. नियोक्त्याचे डिजिटल अप्रूव्ह न मिळणे

KYC सबमिट केल्यानंतर ती नियोक्त्याने डिजिटल अप्रूव्ह केली पाहिजे. हे न झाल्यास KYC प्रक्रियेत अडथळा येतो.

उपाय:

> सबमिशननंतर नियोक्त्याशी संपर्क साधा आणि KYC लवकरात लवकर अप्रूव्ह करायला सांगितलं पाहिजे.

४. ‘जॉईंट डिक्लरेशन फॉर्म’ म्हणजे काय आणि त्याचा योग्य वापर कसा करावा?

EPF खात्यातील माहितीमध्ये चूक असल्यास, त्या चुकांमुळे पीएफ क्लेम, KYC अपडेट किंवा खाते ट्रान्सफर प्रक्रियेत अडथळा येतो. अशा वेळी ही चूक दुरुस्त करण्यासाठी ‘जॉईंट डिक्लरेशन फॉर्म’ वापरण्यात येतो. हा फॉर्म EPFO, कर्मचारी आणि नियोक्ता या तिघांमधील एक सामंजस्याचा दस्तऐवज आहे. या फॉर्मद्वारे कर्मचारी आणि कंपनी संयुक्तपणे चुकीची माहिती सुधारण्यासाठी अधिकृत विनंती करतात.

जॉईंट डिक्लरेशन फॉर्म’ कधी वापरावा?

खात्यातील खालील माहितीमध्ये चूक असल्यास हा फॉर्म उपयुक्त ठरतो:

• 1. नावामध्ये चूक / अपूर्ण नाव
• 2. वडिलांचे / पतीचे नाव चुकीचे
• 3. जन्मतारीखमध्ये दुरुस्ती
• 4. लिंग (Gender) बदल
• 5. सेवा सुरू झाल्याची तारीख किंवा सेवा समाप्तीची तारीख (Date of Exit)
• 6. जोडलेली कंपनी चुकीची असल्यास

फॉर्म भरण्याची प्रक्रिया:

• 1. फॉर्म डाउनलोड: EPFO च्या अधिकृत संकेतस्थळावरून ‘Joint Declaration Form’ PDF डाउनलोड करा.
• 2. चुकीची व योग्य माहिती भरा: फॉर्ममध्ये तुमची सध्याची चुकीची माहिती व त्याजागी हवी असलेली बरोबर माहिती नमूद करा.
• 3. नियोक्त्याची सही व शिक्का: फॉर्मवर तुमच्या कंपनीच्या HR किंवा अधिकृत व्यक्तीची सही व कंपनीचा शिक्का आवश्यक असतो.
• 4. सोबत लागणारे पुरावे जोडा: नाव किंवा जन्मतारीख बदलासाठी आधार कार्ड, जन्म दाखला, SSC प्रमाणपत्र, PAN कार्ड इ. आवश्यक कागदपत्रांची प्रत जोडावी.
• 5. EPFO कार्यालयात सादर करा: पूर्ण फॉर्म व पुरावे जवळच्या EPF कार्यालयात सबमिट करा.

महत्त्वाची टिप्स:

• EPFO केवळ पुराव्याच्या आधारावरच माहिती दुरुस्त करते.
• अर्ज केल्यानंतर दुरुस्तीला १५–३० कार्यदिवसांचा कालावधी लागू शकतो.
• दुरुस्तीनंतर UAN पोर्टलवर अपडेट्स पाहायला मिळतात.

५. ईपीएफ क्लेमचे प्रकार कोणते आणि ते कोणत्या परिस्थितीत करता येतात?

EPF म्हणजे कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी (Employee Provident Fund). यामध्ये जमा झालेले रक्कम कर्मचारी विविध कारणांसाठी काढू शकतात. मात्र प्रत्येक क्लेमसाठी वेगवेगळ्या अटी असतात. EPFO कडून खालीलप्रमाणे प्रमुख तीन प्रकारचे क्लेम मंजूर केले जातात:

१. अ‍ॅडव्हान्स पीएफ क्लेम (Advance PF Claim)

कधी करता येतो?

जेव्हा कर्मचारी अजूनही नोकरीत आहे, पण त्याला काही खास कारणासाठी पीएफचा काही भाग आगाऊ हवा असतो, तेव्हा अ‍ॅडव्हान्स क्लेम करता येतो.

मुख्य कारणे:

• वैद्यकीय उपचार
• लग्न / शिक्षण
• घर खरेदी / बांधकाम
• नैसर्गिक आपत्ती
• कोरोनासारख्या आपत्कालीन स्थिती

२. अंतिम पीएफ सेटलमेंट (Final PF Settlement / Form 19)

कधी करता येतो?

कर्मचारी जेव्हा कायमस्वरूपी नोकरी सोडतो आणि भविष्यात दुसऱ्या ठिकाणी नोकरी करत नाही, तेव्हा तो आपल्या संपूर्ण पीएफ रकमेचा क्लेम करू शकतो.

अटी:

• नोकरी सोडल्यानंतर किमान २ महिने झालेले असावेत.
• UAN पोर्टलवर KYC पूर्ण असणे आवश्यक.

प्रक्रिया:

Form 19 च्या माध्यमातून अंतिम पीएफ रक्कम ऑनलाइन काढता येते.

३. पेन्शन काढण्याचा क्लेम (Pension Withdrawal / Form 10C)

कधी करता येतो?

जर कर्मचारी ६ महिन्यांपेक्षा अधिक आणि १० वर्षांपेक्षा कमी काळ EPF सदस्य असेल, तर तो पेन्शन स्कीममधून रक्कम काढू शकतो.

टीप:

१० वर्षे पूर्ण केल्यानंतर पेन्शन नियमितपणे (मंथली) मिळते.

यासाठी Form 10C वापरावा लागतो.

क्लेम प्रक्रिया कशी करावी?

1. UAN पोर्टलवर लॉगिन करा.

2. “Online Services” > “Claim (Form-31, 19, 10C & 10D)” निवडा.

3. आपले बँक खाते, KYC आणि सेवा तपशील तपासा.

4. कारण निवडा आणि फॉर्म सबमिट करा.

5. काही क्लेममध्ये नियोक्त्याची मंजुरी लागते.

६. पीएफ क्लेम नाकारले जाण्यामागील कारणे कोणती असतात आणि त्यावर उपाय काय?

EPF क्लेम करताना अनेक वेळा कर्मचारी आशेने अर्ज करतो, पण क्लेम रिजेक्ट झाल्याने निराशा ओढवते. ही निराशा टाळण्यासाठी क्लेम नाकारले जाण्याची कारणे आणि त्यावर उपाय जाणून घेणे अत्यावश्यक आहे.

प्रमुख कारणे आणि त्यावर उपाय

१. KYC माहिती अपूर्ण / चुकीची असणे

कारण:

आधार, पॅन किंवा बँक खाती अपडेट नसणे

आधार नाव आणि PF खात्यातील नाव वेगळे असणे

उपाय:

UAN पोर्टलवरून KYC पूर्णपणे अपडेट करणे

आधार व पॅन लिंक करणे

नावात / जन्मतारीखमध्ये तफावत असल्यास ‘जॉईंट डिक्लरेशन फॉर्म’द्वारे सुधारणा

२. बँक खाते तपशील चुकीचे असणे

कारण:

IFSC कोड चुकीचा

खाते क्रमांक चुकीचा

बँक खाते बंद असणे

उपाय:

UAN मध्ये अद्ययावत बँक तपशील जोडणे

बँकेकडून बँक पासबुकची झेरॉक्स / स्टेटमेंट जोडून दुरुस्ती करणे

३. सेवा समाप्ती दिनांक (Date of Exit) अपडेट नसणे

कारण:

नोकरी सोडल्यानंतरही कंपनीने PF पोर्टलवर डेट ऑफ एग्झिट अपडेट केलेले नसते

उपाय:

नियोक्त्याच्या मदतीने Date of Exit अपडेट करून घ्या

काही प्रकरणांमध्ये, सदस्य स्वतःदेखील पोर्टलवरून ही तारीख अपडेट करू शकतो

४. दस्तऐवज अपूर्ण असणे किंवा चुकीचे अपलोड करणे

कारण:

आधार कार्ड अस्पष्ट

सही न केलेला फॉर्म

आवश्यक दस्तऐवज न जोडणे

उपाय:

स्कॅन केलेले स्पष्ट दस्तऐवज अपलोड करा

योग्य आणि सुसंगत फॉर्मेटमध्ये फाइल अपलोड करा (PDF / JPG)

५. कंपनीकडून मंजुरी न मिळणे

कारण:

क्लेम सबमिट केल्यानंतर नियोक्त्याने मंजुरी दिली नाही

कंपनी बंद झाली आहे किंवा डिजिटल सिग्नेचर अपडेट नाही

उपाय:

कंपनी HR शी संपर्क साधा

जर कंपनी बंद असेल, तर EPFO क्षेत्रीय कार्यालयात संपर्क करा आणि संबंधित कागदपत्रे सादर करा

६. EPFO सिस्टममध्ये तांत्रिक अडचणी

कारण:

पोर्टल एरर

सर्व्हर डाऊन

इनपुट डेटा मिसमॅच

उपाय:

काही वेळांनी पुन्हा प्रयत्न करा

क्लेम सबमिट करताना सर्व माहिती काळजीपूर्वक भरा

त्रुटी कायम असल्यास EPF हेल्पलाईनवर संपर्क साधा

उपयुक्त टिप्स:

UAN खाते अपडेट ठेवा – वेळोवेळी KYC तपासणी करा

दस्तऐवज योग्य फॉरमॅटमध्ये स्कॅन करा

क्लेम सबमिट करताना सर्व माहितीची पडताळणी करा

७. ‘ऑल इन वन’ पीएफ खाते म्हणजे काय आणि त्याचे फायदे काय आहेत?

आपण नोकरी करत असताना अनेक कंपन्यांमध्ये काम करतो, त्यामुळे अनेक पीएफ अकाउंट्स तयार होतात. पण हे वेगवेगळे पीएफ अकाउंट्स भविष्यात पीएफ क्लेम करताना अडचणीचे कारण बनतात. ही अडचण टाळण्यासाठी EPFO ने “ऑल इन वन” पीएफ खाते ही संकल्पना लागू केली आहे.

‘ऑल इन वन’ पीएफ खाते म्हणजे काय?

हे एक असे UAN आधारित खाते आहे जिथे आपण नोकरी बदलली तरी सर्व नवीन कंपन्यांचे पीएफ योगदान एका खात्यात जमा होते. यासाठी जुन्या पीएफ खात्यांतील रक्कम नव्या खात्यात ऑनलाइन ट्रान्सफर करावी लागते. या प्रक्रियेला PF Transfer Claim असे म्हणतात.

‘ऑल इन वन’ पीएफ खात्याचे फायदे

१. एकत्रित माहिती आणि नियंत्रण

सर्व कंपन्यांचे योगदान एकाच ठिकाणी दिसते

कामाचा अनुभव, पेन्शन योगदान, इ. माहिती व्यवस्थित रेकॉर्ड होते

२. पीएफ क्लेम करताना अडचण कमी

एकच खाते असल्यामुळे अंतिम पीएफ क्लेम करताना डोक्याला ताप होत नाही

विविध कंपन्यांची माहिती गोळा करण्याची गरज राहत नाही

३. ऑनलाइन ट्रान्सफरची सोय

UAN पोर्टलवरून जुन्या खात्यातील पीएफ नव्या खात्यात सहज ट्रान्सफर करता येतो

कोणत्याही कार्यालयात जावे लागत नाही

४. पेन्शन गणनेत सोय

सततचे योगदान एका क्रमवारीत असल्याने पेन्शनची गणना बरोबर व पारदर्शक होते

५. त्रुटी टाळता येतात

अनेक पीएफ खात्यांमुळे होणाऱ्या चुका आणि विसंगती कमी होतात

ऑनलाइन पीएफ ट्रान्सफर कशी करावी?

https://unifiedportal-mem.epfindia.gov.in/ वर लॉगिन करा

“Online Services” > “One Member – One EPF Account (Transfer Request)” निवडा

जुन्या आणि नवीन कंपनीची माहिती भरा

फॉर्म सबमिट करा व नियोक्त्याची मंजुरी घ्या

टीप:

ट्रान्सफर करताना दोन्ही खात्यांमध्ये नाव, जन्मतारीख आणि KYC माहिती जुळलेली असावी

नियोक्त्याने डिजिटल सिग्नेचर अॅक्टिवेट केलेले असणे आवश्यक आहे

८. ‘सर्व्हिस हिस्टरी’ आणि ‘मेंबर प्रोफाईल’ तपासणे का गरजेचे आहे?

EPFO च्या UAN पोर्टलवर उपलब्ध असलेली ‘सर्व्हिस हिस्टरी’ आणि ‘मेंबर प्रोफाईल’ ही दोन महत्त्वाची साधने आहेत. या माहितीच्या आधारे सदस्याच्या खात्यातील सर्व व्यवहार आणि वैयक्तिक तपशील दाखवले जातात. या माहितीमध्ये त्रुटी असल्यास भविष्यात पीएफ क्लेम करताना अडचणी निर्माण होऊ शकतात.

‘सर्व्हिस हिस्टरी’ म्हणजे काय?

‘सर्व्हिस हिस्टरी’ ही त्या सदस्याने कोणत्या कोणत्या कंपनीत, किती कालावधीसाठी काम केले याचा संपूर्ण इतिहास दर्शवते. त्यात खालील बाबींचा समावेश असतो:

कंपनीचे नाव आणि ईपीएफ नंबर

जॉइनिंग व एग्झिट तारीख

पीएफ योगदानाचा तपशील

पेन्शन योजना क्रमांक (EPS No.)

‘मेंबर प्रोफाईल’ म्हणजे काय?

‘मेंबर प्रोफाईल’मध्ये सदस्याची वैयक्तिक माहिती असते:

नाव, जन्मतारीख, लिंग

आधार क्रमांक, पॅन क्रमांक

मोबाइल नंबर, ई-मेल आयडी

बँक खाते क्रमांक आणि IFSC कोड

ही माहिती तपासणे का महत्त्वाचे आहे?

१. चुकीच्या माहितीमुळे क्लेम रिजेक्ट होतो

जन्मतारीख, नाव किंवा बँक तपशील चुकीचा असल्यास EPFO क्लेम नाकारते

२. नोकरीचे काळ व्यवस्थित दाखवला जात नाही

जुने किंवा चुकीचे रेकॉर्ड असल्यास पेन्शन गणना किंवा पीएफ ट्रान्सफरमध्ये अडचण येते

३. KYC अपडेट करताना अडथळे येतात

UAN मधील प्रोफाईल माहिती आधार किंवा पॅनशी जुळली नाही, तर KYC रिजेक्ट होतो

४. पेन्शन लाभासाठी अचूक सेवा कालावधी आवश्यक

EPS चे लाभ मिळवण्यासाठी ‘सर्व्हिस हिस्टरी’ मध्ये सलग सेवा कालावधी असणे आवश्यक आहे

वेळेवर दुरुस्ती कशी करावी?

जॉईंट डिक्लरेशन फॉर्मद्वारे नाव, जन्मतारीख, जॉइनिंग डेट, एग्झिट डेट यामध्ये दुरुस्ती करता येते

आधार किंवा पॅन अपडेट केल्यानंतर EPFO पोर्टलवरही अपडेट करणे गरजेचे

‘Manage > Modify Basic Details’ या पर्यायाचा वापर करून ऑनलाइन दुरुस्ती करू शकतो

९. EPFO च्या डिजिटल सेवा – पोर्टल, UMANG अ‍ॅप आणि इतर सुविधा

EPFO (Employees’ Provident Fund Organisation) ने आपल्या सदस्यांना घरबसल्या EPF संदर्भातील सर्व सेवा सहज मिळाव्यात म्हणून डिजिटल सेवा सुरू केल्या आहेत. या सेवांच्या मदतीने पीएफ खाते तपासणे, क्लेम टाकणे, KYC अपडेट करणे अशा अनेक सुविधा आता मोबाइल किंवा संगणकावर उपलब्ध आहेत.

१. EPFO चे UAN पोर्टल

https://unifiedportal-mem.epfindia.gov.in या पोर्टलवर सदस्यांना खालील सुविधा मिळतात:

पीएफ बॅलन्स आणि पासबुक पाहणे

ऑनलाइन पीएफ ट्रान्सफर

KYC अपडेट

क्लेम स्टेटस तपासणे

मेंबर प्रोफाईल अपडेट

‘One Member One PF’ ट्रान्सफर रीक्वेस्ट

फायदे:

सहज लॉगिनसाठी UAN आणि पासवर्ड आवश्यक

कोणतीही सेवा २४x७ उपलब्ध

पेपरलेस प्रक्रिया आणि वेळेची बचत

२. UMANG मोबाईल अ‍ॅप

UMANG (Unified Mobile Application for New-Age Governance) हे भारत सरकारचे अ‍ॅप आहे, ज्यावर EPFO च्या सर्व सेवा उपलब्ध आहेत.

UMANG अ‍ॅपवर मिळणाऱ्या सेवा:

पीएफ बॅलन्स पाहणे

पासबुक डाऊनलोड

क्लेम स्टेटस तपासणे

ऑनलाइन क्लेम सबमिट करणे

ट्रॅकिंग सुविधा

UMANG वापरण्यासाठी:

मोबाईल नंबर किंवा OTP लॉगिन

एकदाच रजिस्ट्रेशन केल्यावर सहज वापर करता येतो

३. मिस्ड कॉल आणि SMS सेवा

तुमचं UAN नंबर KYC शी लिंक केलेलं असेल तर खालील सेवा वापरता येतात:

मिस्ड कॉल: 9966044425 वर मिस्ड कॉल दिल्यास PF बॅलन्सचा मेसेज मिळतो

SMS सेवा: EPFOHO UAN ENG असा SMS 7738299899 या नंबरवर पाठवा

(‘ENG’ ऐवजी MAR टाकल्यास मराठीत मेसेज मिळतो)

४. ई-सेवा केंद्रे

EPFO च्या स्थानिक कार्यालयांमध्ये ई-सेवा केंद्रे आहेत, जिथे डिजिटल सुविधांसाठी मार्गदर्शन व मदत मिळते. तांत्रिक अडचणी किंवा अपडेटसाठी ही केंद्रे उपयुक्त ठरतात.

५. DigiLocker द्वारे ईपीएफ पासबुक

DigiLocker अ‍ॅपद्वारे EPF पासबुक व ईपीएफओ कागदपत्रे डाउनलोड करता येतात

आधार व्हेरिफिकेशन करून खात्रीशीर अ‍ॅक्सेस मिळतो

१०. पेन्शन योजना (EPS) अंतर्गत लाभ घेण्यासाठी आवश्यक अटी व प्रक्रिया

EPFO अंतर्गत चालणारी Employees’ Pension Scheme (EPS) ही योजना कामगारांना निवृत्तीनंतर आर्थिक सुरक्षितता देण्यासाठी आहे. EPS अंतर्गत ठरावीक अटी पूर्ण झाल्यानंतर सदस्यांना मासिक पेन्शन मिळण्याचा अधिकार असतो.

EPS म्हणजे काय?

EPS (Employees’ Pension Scheme) ही १९९५ पासून सुरु झालेली योजना आहे, जिच्यात प्रत्येक महिन्याला नियोक्त्याच्या योगदानातून काही भाग पेन्शन फंडात जातो. हे योगदान सदस्याच्या सेवाकाल व वय याच्या आधारावर पेन्शन लाभ मिळवण्यासाठी वापरले जाते.

EPS साठी पात्रता अटी

EPS मध्ये सहभागी असणे गरजेचे – सदस्याचे UAN सक्रिय असणे आवश्यक

किमान १० वर्षांची सेवा पूर्ण असणे आवश्यक

५८ वर्षे पूर्ण झाल्यावरच पेन्शन सुरु होते

(५० ते ५८ वयोगटातील सदस्य ‘अर्ली पेन्शन’साठी अर्ज करू शकतात, पण त्यात रक्कम कमी होते)

EPS अंतर्गत मिळणारे लाभ

EPS रक्कम कशी ठरते?

पेन्शनची गणना खालील फॉर्म्युल्यावर आधारित असते:

(सेवा वर्षे × शेवटचा वेतनाचा सरासरी) ÷ 70

उदाहरण: २५ वर्षे सेवा आणि सरासरी वेतन ₹15,000

 (25 × 15,000) ÷ 70 = ₹5,357 प्रति महिना पेन्शन

EPS क्लेम कसा करावा?

UAN पोर्टल / UMANG अ‍ॅपवर लॉगिन करा

‘Online Services > Claim (Form-10D)’ हा पर्याय निवडा

तपशील भरून सबमिट करा

क्लेम स्टेटस ट्रॅक करता येतो

महत्वाचे टिप्स:

EPS सेवा वर्षे UAN मध्ये योग्य प्रकारे अपडेट असणे अत्यावश्यक

जॉईनिंग व एग्झिट तारीख बरोबर असणे गरजेचे

जॉब बदलताना PF ट्रान्सफर केल्यास EPS सुद्धा ट्रान्सफर होते